Het archief is een stoffig zooitje!?

Het archief is een stoffig zooitje!?

_{Voormalig gemeentearchivaris Pieter Kuyer in 1956, toen stofjassen nog behoorden tot de standaarduitrusting bij archiefwerk. Foto: C.M. Tholens, beeldnummer: 11369.}

385 keer gelezen

Werk je bij het archief? Is dat niet enorm saai en stoffig? Tegen dit soort vooroordelen is moeilijk op te boksen, en archiefmedewerkers zullen zich vaak moeten verdedigen. De praktijk is echter anders dan gedacht.

Om te zeggen dat de depots stofvrij zijn is natuurlijk onmogelijk, want stof is overal. Er is echter wel heel weinig stof. De brandveilige depots worden op een constante temperatuur en luchtvochtigheid gehouden, schimmel is bijna onmogelijk, op insecten wordt streng gecontroleerd en nergens zullen stukken zo zorgvuldig bewaard worden als in het Gemeentearchief. (De Nederlandse Bank misschien uitgezonderd.) Onze akten, notulen, bouwtekeningen, prenten, foto's, affiches, boeken, en wat niet al zijn bijna altijd uniek en daardoor letterlijk en figuurlijk van onschatbare waarde.

Toegankelijk maken

Maar hoe maken we al die unieke stukken toegankelijk voor de bevolking en de bezoekers? Het oudste stuk dat het Gemeentearchief Schiedam bewaart is uit 1286. Als we dat elke week uit het depot moesten halen zou er al snel niets meer van over zijn en dat is natuurlijk niet de bedoeling. Zo komen we bij de hoofdtaken van het archief: bewaren en beschikbaar stellen.

Het Gemeentearchief is zich zeer bewust van zijn publieke functie en geeft daar op verschillende manieren inhoud aan. Daarom zijn via onze webstek genealogische gegevens gratis in te zien en kunt u digitale reproducties kosteloos per e-mail krijgen. Daarom hebben we net een nieuwe beeldbank in gebruik genomen waardoor u thuis en in de studiezaal gemakkelijk onze collectie foto's en prenten kunt bekijken. En daarom brengen we regelmatig publicaties uit en organiseren we wedstrijden en tentoonstellingen!

Al in de jaren 1980 maakte het Gemeentearchief een grote sprong voorwaarts door onder meer kranten, notariële akten en bevolkingsregistraties op microfiche te zetten. Microfiches zijn niet alleen dankbare onderwerpen in verouderde spionagefilms maar van deze onbeperkt houdbare verkleinde negatieven wordt tot op de dag van vandaag dankbaar gebruikt gemaakt in onze studiezaal. Het grootste voordeel is de ruimtebesparing: in een schoenendoos zouden bijvoorbeeld 30 of 40 jaargangen kranten passen! Hierdoor kunnen de gefotografeerde stukken veilig in het depot blijven. Hoe Schiedam daarin voorloper was vertelt voormalig archiefmedewerker Aart de Voogd van der Straaten, die veertig jaar bij het archief heeft gewerkt:

"In 1987 ging gemeentearchivaris Van der Feijst met de VUT, waardoor het archief even zonder archivaris kwam te zitten. De gemeente bespaarde daardoor op salaris, en dat geld hebben we gebruikt om microfiches te laten maken. Dat liep goed! Om de zoveel tijd laadden we een busje vol, en een extern bedrijf haalde dat op. De hele inhoud van zo’n busje paste omgezet op microfiches in twee kleine doosjes! Wij hadden een van de grootste kredieten voor microverfilming. Onder archieven heerste een zekere weerzin voor Schiedam dat met een tweede klasser archivaris werkte en zoveel geld voor microverfilming had. We hadden tien keer zoveel budget als Leiden! Daardoor hebben we heel snel heel veel kunnen doen. Na zware druk onder andere van de Provinciale Archiefinspectie werd er dan toch een advertentie gezet voor een gemeentearchivaris, en toen ben ik met de VUT gegaan. -Ook werd het roken in de studiezaal toen verboden, en ik ben nogal een roker.- Maar toen was bijna alles al op microfiche overgezet."

Het Gemeentearchief is dus geen zaal met mannen in stofjassen, maar een moderne en onmisbare organisatie. Onze studiezaal, bibliotheek en stukken zijn kosteloos voor iedereen toegankelijk. Iedereen die in zijn of haar familie, woonplaats of geschiedenis is geïnteresseerd, nodigen wij bij deze uit om eens langs te komen!